Kredietcrisis voelbaar op woningmarkt

Haarlem, Thursday, January 15, 2009

Na een slecht vierde kwartaal komt de prijsdaling op de Nederlandse woningmarkt in 2008 uit op 1,8%*. Dit meldt de Nederlandse Vereniging van Makelaars (NVM) in haar analyse van de woningmarkt in het vierde kwartaal van 2008, die vandaag is gepresenteerd. In het vierde kwartaal werd slechts één op zes te koop staande woningen verkocht. Een kwartaal eerder was dat nog bijna één op vier. Het sterk afgenomen consumentenvertrouwen is de belangrijkste oorzaak. Vooral dure woningen zijn moeilijker verkoopbaar; in het goedkopere segment zijn de negatieve effecten minder voelbaar. Door de verbeterde betaalbaarheid liggen in dit segment dan ook de grootste kansen op herstel van de markt.

* De nieuwste kwartaalcijfers die de NVM uitgeeft, zijn voorlopig.

De effecten van de kredietcrisis waren vooral in het laatste kwartaal van 2008 duidelijk voelbaar op de woningmarkt. Voor het eerst sinds 1990 was er sprake van een aanmerkelijke daling van de huizenprijzen. Na een matig derde kwartaal (- 0,7%) zakte de prijs in het vierde kwartaal verder met 2,5%. Afgezet tegen het algemene sentiment in de economie was de prijsdaling echter beperkt: over heel 2008 zijn de huizenprijzen met 1,8% gedaald. De gemiddelde woning kost nu 233.000 euro, tegen 246.000 euro in het derde kwartaal. Hoewel op dit moment moeilijk te voorspellen, verwacht de NVM dat de prijzen zich in het goedkopere segment zullen handhaven. In het midden- en hogere segment zullen de prijzen nog onder druk blijven staan. De NVM verwacht een gemiddelde prijsdaling van ongeveer 5 procent voor heel 2009.

Ger Hukker, voorzitter NVM: "De woningmarkt is een vertrouwensmarkt, en door alle negatieve berichtgeving over de economische vooruitzichten wacht een deel van de consumenten liever even af met het kopen van een woning. Dit heeft een drukkend effect op de prijzen. Het bezit van een eigen huis is, los van een fijn thuis, op de langere termijn ook altijd een prima belegging gebleken, met fors meer rendement dan je op een spaarrekening zou krijgen. De afgelopen 25 jaar is de prijs van woningen gestegen met jaarlijks gemiddeld 6 tot 7%. We zitten nu in een dip, maar structureel is er weinig veranderd op de woningmarkt, daar is sprake van krapte. Uiteindelijk zullen de prijzen wel weer gaan stijgen."

Fors minder verkopen
Door alle onzekerheid nam het aantal verkochte woningen fors af. In het laatste kwartaal kwamen 26.900 woningen in andere handen, tegen 37.000 verkopen in hetzelfde kwartaal van 2007 (een daling van 27%). De tijd dat een gemiddelde woning te koop staat, is met 14% toegenomen en komt uit op 84 dagen. Toch werd nog altijd 3% van de woningen boven de vraagprijs verkocht en worden er in heel Nederland, ondanks de daling, nog altijd een krappe 3.000 woningen in de week verkocht.

Grootste prijsdaling in Den Bosch en Amsterdam, stijging in Zutphen
Zoals altijd zijn er forse verschillen tussen de woningmarkten in verschillende Nederlandse regio's. Vrijwel overal is de prijs van de gemiddelde verkochte woning gedaald in het afgelopen kwartaal. Vooral de regio's Den Bosch en Amsterdam vallen op door een sterke prijsdaling van respectievelijk -6,2% en -5,7% ten opzichte van het derde kwartaal. Alleen in de regio Zutphen nam de prijs toe, met 2,8%.
De lagere prijsontwikkeling was onder meer in het centrum van de Randstad duidelijk voelbaar. Hier was er sprake van een sterke toename van het aantal te koop staande woningen met 23%, waar dit cijfer voor Nederland 13% bedroeg.

Lagere segment blijft stabiel
De prijsdaling is vooral voelbaar in het duurdere segment, bijvoorbeeld hoekwoningen en vrijstaande woningen. De vraag naar goedkopere woningen, onder andere voor starters, is nog altijd op peil en het prijspeil blijft daardoor gehandhaafd. Dit heeft te maken met de aanhoudende krapte in het startersegment, met name door het gebrek aan passende nieuwbouwwoningen en de doorstroming die steeds verder stokt. De NVM verwacht dat het herstel van de woningmarkt het eerst merkbaar zal zijn in het lagere segment. Door de huidige prijsdalingen en de lagere hypotheekrente is de betaalbaarheid van goedkope woningen namelijk sterk verbeterd. Als gevolg van de kredietcrisis lopen bovendien de investeringen in nieuwbouw terug, waardoor de krapte aanhoudt en er dus een opwaartse druk op de prijzen blijft.
Ger Hukker, voorzitter NVM: "Met name voor starters is het een goed moment om nu te kopen. De hypotheekrente is gunstig, er is voldoende keus en kopers hebben een betere onderhandelingspositie. In het hogere segment zullen kopers eerder geneigd zijn om de kat uit de boom te kijken, maar ook hier geldt: wie slim is, koopt nu."

terug naar het nieuwsoverzicht